Dyn y Diwydiant Haearn
Sefydlodd yr entrepreneur lleol, John Wilkinson, ei weithfeydd haearn cyntaf yn y Bers ac mae'n adnabyddus am ddyfeisio'r peiriant tyllu canonau yn y ddeunawfed ganrif. Addasodd ei ddyfais i wneud silindrau ar gyfer injanau stêm Boulton a Watt.
Cartwn o John 'Iron Mad' Wilkinson
Archwiliwch yr arddangosfa newydd gyda gweithgareddau cynorthwyedig a dysgu…
- Pam fod y Bers yn lleoliad daearyddol gwych
- Sut oedd canonau’n cael eu gwneud
- Am ddyfais newydd Wilkinson
- A oedd o’n gyflogwr da?
Ewch am daith o amgylch y gwaith haearn i weld yr archeoleg a gwylio dyn a bachgen y ffowndri’n amlygu’r problemau a wynebai Wilkinson. Dwech o hyd i’r gwahanol swyddi oedd eu hangen i wneud y cynhyrchion haearn. Gwnewch docyn masnach John Wilkinson.
Dyddiadau: Ebrill - Gorffennaf 2009, Ebrill - Gorffennaf 2010
Amser: 10am neu 1pm (2 awr)
Addas i: Cyfnod Allweddol 2 / Cyfnod Allweddol 3
Lleoliad: Canolfan Dreftadaeth y Bers
^ yn ôl i'r brig
Pyllau Plwm y Mwynglawdd
Fel mwynwyr newydd yn y Mwynglawdd, bydd eich disgyblion yn cyfarfod cymeriadau o’r gorffennol, yn dod i wybod sut oedd yr injan yn gweithio, pam bod ei hangen a sut beth oedd bywyd yn y pwll plwm yn y cyfnod Fictoraidd. Rhoddir pwyslais arbennig ar Simon Hughes, mwynwr plwm, yn seiliedig ar ffynonellau archifol.
Llun o gloddwyr plwm Sir Ddinbych yn y 19eg ganrif
Ceir amrywiaeth o weithgareddau ymarferol perthnasol i wyddoniaeth, fel pwysau, liferi, dosbarthu creigiau, panio am blwm a chwarae rôl. Mae Pecyn Adnoddau i Athrawon ar gael
Dyddiadau:Ebrill - Gorffennaf 2009, Ebrill - Gorffennaf 2010
Amser: 10am neu 1pm. (sesiwn 2 awr)
Addas i: Cyfnod Allweddol 2
Lleoliad: Pyllau Plwm y Mwynglawdd
^ yn ôl i'r brig
Diwydiant Cloddio am Lo (CA2)
©Margaret Tietze
Mae glo wedi llunio tirlun a phobl Wrecsam a’r pentrefi glofaol o orllewin y dref. Sut beth oedd bod yn löwr yn 19ef ganrif? Sut newidiodd dulliau gweithio a bywydau’r glowyr yn ystod y 20fed ganrif? Archwiliwch yr hanes pwysig hwn drwy gyfrwng ffilm, tyst, arteffectau hanesyddol a gweithgareddau yn yr arddangosfa arbennig hon a rhaglen ysgol.
Cadwch lygad am weithdai i ddod.
Dyddiadau: Ebrill – Gorffennaf 2009, Medi – Hydref 2009
Amser: 10am neu 1pm. (2 awr)
Addas i: a Cyfnod Allweddol 2
Lleoliad: Canolfan Dreftadaeth Y Bers
^ yn ôl i'r brig
Gwaith Dur Brymbo (CA2)
Ffurfiwyd Cwmni Gwaith Dur Brymbo ym 1885 (yn dilyn cyflwyno gwneud dur gyda ffwrneisi tân agored sylfaenol). Cafodd y gwaith dur effaith anferth ar bentref brymbo a’r cymunedau cyfagos dros y blynyddoedd. Mae’r arddangosfa hon yn egluro ac yn dathlu’r diwydiant pwysig lleol hwn a’I gymuned.
Cadwch lygad am fwy o fanylion am weithdai i ddod.
Dyddiadau: Ebrill – Gorffennaf 2009
Amser: 10am neu 1pm. (2 awr)
Addas i: a Cyfnod Allweddol 2
Lleoliad: Canolfan Dreftadaeth Y Bers
^ yn ôl i'r brig
|
English
Yn ôl i'r brig